Cách làm xà bông khổ qua tại nhà: Thanh mát và chăm sóc da mụn hiệu quả
12/01/2026 04:06 PM
Khổ qua (mướp đắng) không chỉ là loại rau thanh nhiệt mà còn là nguyên liệu tuyệt vời để tạo ra loại xà bông khổ qua handmade với công dụng làm sạch sâu, kháng khuẩn và hỗ trợ điều trị mụn. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn chi tiết cách làm xà bông khổ qua tại nhà bằng phương pháp nóng đơn giản và an toàn.
Vì sao nên dùng xà bông khổ qua?
Khổ qua chứa nhiều hoạt chất quý như Vitamin C, chất chống oxy hóa, các hợp chất kháng khuẩn và kháng viêm. Xà bông khổ qua tận dụng những ưu điểm này để mang lại lợi ích cho da:
Kháng khuẩn, ngừa và hỗ trợ trị mụn: Đặc biệt phù hợp với da dầu, da mụn, da hỗn hợp.
Làm sạch sâu, kiềm dầu: Giúp loại bỏ bụi bẩn và dầu thừa mà không gây khô căng quá mức.
Làm dịu da, giảm viêm: Giúp xoa dịu các vết mụn sưng đỏ, vết ngứa do côn trùng cắn.
Cung cấp vitamin và chống oxy hóa: Góp phần làm sáng da, chống lão hóa.
Xà bông khổ qua giúp kháng viêm mụn lưng, làm sạch da và chống oxy hoá
Chuẩn bị nguyên liệu và dụng cụ làm xà bông khổ qua
Nguyên liệu (Cho khoảng 500g xà phòng):
Dầu nền (500g): Nên phối trộn để có xà phòng cứng, bền và dưỡng ẩm.
Dầu dừa (200g): Tạo bọt bền, làm cứng bánh xà phòng.
Dầu hạt nho (50g): Nhẹ, giúp se khít lỗ chân lông, tốt cho da mụn.
Xút NaOH (68-70g): Chất tạo phản ứng xà phòng hóa. (CẢNH BÁO: Sử dụng cực kỳ cẩn thận).
Nước cất hoặc nước lọc (160ml): Dùng để pha xút.
Khổ qua (Mướp đắng) tươi (2-3 quả): Nguyên liệu chính.
Tinh dầu (tùy chọn, khoảng 5-10ml): Tinh dầu Tràm Trà (Tea Tree) hoặc Bạc Hà (Peppermint) để tăng cường kháng khuẩn, mát da, phù hợp với da mụn, da nhờn.
Dụng cụ cần thiết:
Nồi inox hoặc thủy tinh chịu nhiệt (không dùng nhôm)
Máy xay sinh tố
Rây lọc hoặc vải xô
Cân điện tử (cân chính xác đến gram)
Cây đánh trứng hoặc máy đánh trứng cầm tay
Khuôn silicon hoặc hộp nhựa có lót giấy nến
Bình/thố thủy tinh chịu nhiệt để pha xút
Găng tay cao su, kính bảo hộ, khẩu trang
Thìa/spatula bằng silicon
Hướng dẫn chi tiết cách làm xà bông khổ qua tại nhà
Bước 1: An toàn là trên hết
Luôn đeo găng tay, kính bảo hộ và khẩu trang khi làm việc với xút
Làm ở nơi thoáng khí, tránh xa trẻ em
Tuyệt đối đổ xút từ từ vào nước, không bao giờ làm ngược lại
Bước 2: Sơ chế và chiết xuất nước cốt khổ qua
Rửa sạch 2-3 quả khổ qua, cắt nhỏ (bỏ hạt nếu muốn, có thể giữ lại hạt non).
Cho khổ qua vào máy xay sinh tố, thêm một ít nước cất (khoảng 50ml) để xay nhuyễn.
Lọc hỗn hợp qua rây hoặc vải xô, vắt kỹ để thu được khoảng 160ml nước cốt khổ qua nguyên chất. Phần bã có thể đắp mặt.
Đong chính xác 160ml nước cốt khổ qua này để thay thế hoàn toàn nước lọc trong công thức.
Bước 3: Pha dung dịch xút với nước cốt khổ qua
Đổ 160ml nước cốt khổ qua đã lọc vào bình thủy tinh chịu nhiệt.
Cân chính xác 68g xút NaOH. Từ từ rắc xút vào nước cốt khổ qua, vừa đổ vừa khuấy nhẹ đều tay cho đến khi tan hết. Hỗn hợp sẽ nóng lên nhanh chóng và chuyển sang màu vàng nâu đậm.
Để dung dịch xút-khổ qua nguội bớt ở nơi an toàn, xuống khoảng 40-50°C.
Cần chuẩn bị đầy đủ các nguyên liệu cơ bản, để làm ra được thành phẩm xà bông khổ qua
Bước 4: Chuẩn bị hỗn hợp dầu
Cân lần lượt các loại dầu theo công thức đã chuẩn bị.
Cho tất cả dầu vào nồi inox, đun cách thủy hoặc đun nhỏ lửa cho đến khi dầu tan chảy hoàn toàn và đạt nhiệt độ khoảng 40-50°C (gần bằng nhiệt độ dung dịch xút).
Bước 5: Trộn xút và dầu ( Quá trình xà phòng hoá)
Khi cả hai hỗn hợp đều ở khoảng 40-50°C, từ từ đổ dung dịch xút-khổ qua vào nồi dầu.
Dùng máy đánh trứng cầm tay đánh đều hỗn hợp. Ban đầu sẽ loãng, sau đó đặc dần.
Tiếp tục đánh đến khi hỗn hợp đạt trace - tức là khi nhấc que đánh lên, hỗn hợp rơi xuống để lại vệt (dạng như sốt mayonnaise) trên bề mặt. Quá trình này có thể mất 15-25 phút.
Bước 6: Thêm tinh dầu và đổ khuôn
Khi hỗn hợp đạt trace, thêm tinh dầu tràm trà hoặc bạc hà (nếu có) vào và khuấy đều.
Nhanh tay đổ hỗn hợp xà phòng khổ qua vào khuôn đã lót sẵn giấy nến.
Dùng spatula gạt phẳng bề mặt. Phủ một lớp vải mỏng lên trên.
Bước 7: Ủ & "Hong" xà bông khổ qua
Đặt khuôn vào thùng giữ nhiệt (hoặc quấn chăn) để ủ trong 48 giờ. Điều này giúp phản ứng diễn ra hoàn toàn, xà phòng cứng lại.
Sau 2 ngày, lấy bánh xà phòng ra khỏi khuôn và cắt thành từng bánh nhỏ.
Xếp xà phòng lên giá, để ở nơi khô ráo, thoáng mát để "hong" (curing).
Thời gian "hong" xà bông khổ qua lý tưởng là từ 4-6 tuần. Lúc này độ pH đã ổn định, xà phòng dịu nhẹ và sẵn sàng để sử dụng.
Xà phòng khổ qua giúp trị mụn hiệu quả, an toàn, lành tính cho làn da
Những lưu ý quan trong khi tự làm và sử dụng
Chọn khổ qua tươi, xanh: Quả càng đắng càng tốt, chứa nhiều hoạt chất.
Cân đo chính xác: Tỉ lệ dầu - xút - nước phải tuyệt đối chính xác.
Kiểm tra pH: Sau 4 tuần, có thể dùng giấy quỳ thử. Xà phòng an toàn khi có pH từ 8-10.
Thời hạn sử dụng: Xà phòng handmade có thời hạn từ 6 tháng đến 1 năm khi bảo quản nơi khô ráo.
Đối tượng sử dụng: Đặc biệt phù hợp với da dầu mụn, da hỗn hợp thiên dầu, da thường. Da khô nên dùng thử trước và dưỡng ẩm kỹ sau khi rửa mặt.
Làm xà bông khổ qua đen (than hoạt tính): Có thể thêm 1 thìa cà phê than hoạt tính vào ở Bước 6 để tăng khả năng hút dầu, làm sạch sâu.
Cách làm xà bông khổ qua tại nhà là một giải pháp tuyệt vời để có được sản phẩm chăm sóc da an toàn, hiệu quả, đặc biệt cho làn da dầu mụn. Với nguyên liệu dễ kiếm và công thức rõ ràng, bạn hoàn toàn có thể tự tạo ra những bánh xà phòng khổ qua chất lượng, mang lại cảm giác sạch thoáng, mát dịu và hỗ trợ cải thiện làn da một cách tự nhiên nhất. Hãy bắt đầu với sự cẩn thận và kiên nhẫn để đón nhận thành quả xứng đáng!